Τρίτη, 31 Οκτωβρίου 2017

''Ποιητικό τοπίο'' του Ντέμη Κωνσταντινίδη

Μελάνι σουπιάς
το φλύαρο τίποτα
θολώνει το βυθό.
Τρομαγμένος ο ιππόκαμπος
μετεωρίζεται
μες στη μαυρίλα.
Σαλάχια του τείνουν τις
ηλεκτροφόρες ουρές τους.

(Ντέμης Κωνσταντινίδης, "Σε κλειστά βιβλία", 24 Γράμματα)

Διαβάζοντας το πολύ εύστοχο και πλούσιο μέσα στη λιτότητά του ποίημα του Ντέμη Κωνσταντινίδη, και γνωρίζοντας την αγάπη του για τη θάλασσα, μου ήρθε στο μυαλό ο Προυστ, όταν παρομοίαζε τους φλύαρους και ασαφείς στίχους με "...άχρηστα κοχύλια, αλαλάζοντα και άδεια, σάπια κούτσουρα ή σκουριασμένα παλιοσίδερα που το κύμα ξέβρασε στην παραλία..."

Θεωρώ πολύ επιτυχημένη την αντιστοιχία τού ποιητικού τοπίου με έναν ταραγμένο βυθό και του ποιητή με τον ιππόκαμπο. Ο ιππόκαμπος, εκτός από σύμβολο ομορφιάς και φαντασίας, είναι γνωστός για την περήφανη στάση σώματος. Κινείται πάντα σε όρθια στάση στον βυθό και τη διατηρεί ακόμη και μπροστά στον κίνδυνο, όπου ''τρομαγμένος'' αλλάζει χρωματισμό και ''μετεωρίζεται'' μέσ' στα νερά. Αξίζει εδώ να σημειωθεί πως ο Ντέμης επιλέγει τη θάλασσα για κάδρο, εξαιτίας τής συνεχούς μεταβλητότητάς της - παρόμοιας με αυτή της ψυχικής διάθεσης...

Επιτρέψτε μου να θαυμάσω την τεχνική λεπτομέρεια του τρίτου στίχου (και δεν είναι η μόνη), τα δύο ''θο'', που πράγματι ''θολώνουν'' το τοπίο και κατά την ανάγνωση.

Εύλογος ο προβληματισμός του ποιήματος: μέσα στην ακατάσχετη φλυαρία, την (επιδιωκόμενη) ασάφεια και το ελλιπές λεξιλόγιο, δηλαδή μέσα στη θολούρα - που κρατούν αμείωτη οι ''σουπιές'' - πώς θα φανεί και θα αναδειχτεί ο καλός στίχος;.. Πόσο δε μάλλον, αφού περί ιχθύων ο λόγος (''Ιχθύων λόγος'' είναι η δεύτερη συλλογή του Ντέμη), όταν ηλεκτροφόρες ουρές σαλαχιών μειώνουν την ελευθερία κινήσεων δημιουργώντας ένα επικίνδυνο και αφιλόξενο περιβάλλον...

Φίλε Ντέμη, σε ευχαριστώ θερμά για την εμπιστοσύνη.
Ε. Μύρων - 10/ 2017